FÜZELER ESNEKLEŞTİRMEYE, GÜVENCESİZLEŞTİRMEYE, TAŞERONLAŞTIRMAYA, İŞSİZLİĞE KALKAN OLABİLİR Mİ ? (!)

Yazar İbrahim Utku Nar   
Image
Yaşanılan küresel çaptaki ekonomik krizden alınlarının akıyla çıktıklarını ve ekonominin tekrar büyüme ivmesine girdiğini her yerde deklare ederek bununla övünen AKP kurmaylarının, gerçeği pek yansıtmayan söylemlerinin aksine mevcut durumu emek cephesinden değerlendirmekte fayda var.

Çeşitli ülkelerdeki devlet müdahaleleriyle birlikte tekrar bir canlanma yaşayan finansal piyasaların oluşturduğu yeni tabloyla birlikte artan sıcak para akışının yarattığı, reel sektörde fazla bir canlanma etkisi yaratmayan ekonomik büyümenin, ülkemizde istihdamı ne ölçüde etkilediğini çeşitli verilerle inceleyelim...
TUİK’in 12 Kasım’da yayınladığı Ağustos 2010 dönemini kapsayan Mevsimlik Etkilerden Arındırılmamış Temel İşgücü göstergeleri bir önce ki yıla nazaran istihdam edilenlerin sayısındaki artışı, istihdam edilenlerin niteliğini ve işsizliğin hangi boyutlarda olduğunu göstermesi bakımından önem arz etmektedir.Tabi AKP’ye yakın kaynaklar bu verilerin analizini bir önceki yılın aynı dönemine göre endeksleyerek ekonomik göstergelerin daha olumlu bir yöne doğru evrildiğini iddia etseler de, tutarlı bir analiz ve bugün ki tabloyu daha doğru bir şekilde okuyabilmek için, küresel kriz öncesindeki verileri ana etken olarak göz önünde bulundurmamız şarttır.
 Mevsim etkilerinden arındırılmamış temel işgücü göstergeleri (Ağustos)

TÜRKİYE

KENT

KIR

2009

2010

2009

2010

2009

2010

Kurumsal olmayan nüfus (000)

70 639

71 440

48 793

49 216

21 846

22 224

15 ve daha yukarı yaştaki nüfus (000)

51 789

52 645

36 282

36 615

15 507

16 030

İşgücü (000)

25 537

26 166

16 879

17 279

8 657

8 887

 İstihdam (000)

22 108

23 195

14 095

14 856

8 013

8 339

 İşsiz (000)

3 429

2 971

2 784

2 423

644

548

İşgücüne katılma oranı (%)

49,3

49,7

46,5

47,2

55,8

55,4

İstihdam oranı (%)

42,7

44,1

38,8

40,6

51,7

52,0

İşsizlik oranı (%)

13,4

11,4

16,5

14,0

7,4

6,2

 Tarım dışı işsizlik oranı (%)

17,0

14,5

17,0

14,5

17,2

14,1

 Genç nüfusta işsizlik oranı(1)(%)

23,5

21,1

27,8

25,6

15,1

12,7

İşgücüne dahil olmayanlar (000)

26 252

26 478

19 402

19 336

6 850

7 143

(1) 15-24 yaş grubundaki nüfus 

Not: Rakamlar yuvarlamadan dolayı toplamı vermeyebilir.

TUİK
2009 Ağustos döneminde 25 milyon 537 bin olan işgücüne katılım nüfusu 2010 yılı Ağustos döneminde yüzde 0.7’lik bir artışla 26 milyon 166 binevarıyor. İstihdam edilen nüfus da 2010 yılı Ağustos döneminde yüzde 1.4’lük bir artışla 23 milyon 195 bine çıkıyor.Yukarıdaki tabloya dayanarak 2010 yılı Ağustos dönemindeki işsiz sayısının 2009 yılı aynı dönemine göre 458 bin kişi azalarak İşsizlik oranının yüzde 13.4’ten yüzde 11.4’eindiğini görmekteyiz.Bu verilerden çıkan sonuçlara göre, küresel krizin ardından işsiz sayısının azaldığı ve istihdam edilenlerin arttığı gibi bir sonuç çıkartarak AKP hükümetinin bu konuda başarılı bir sınav verdiği gibi bir yorumda bulunabiliriz, fakat gelinen noktada bugün ortaya çıkan bu tablonun esas niteliğini tutarlı bir şekilde analiz edebilmek için kriz öncesi verilerin baz alınması gerekmektedir. Ancak bu şekilde formel bir takım sonuçlara ulaşabiliriz.

TÜRKİYE

2008

2009

2010

Nüfus (000)

69 824

70 639

71 440

15 ve daha yukarı yaştaki nüfus (000)

50916

51789

52645

İşgücü (000)

24570

25537

26166

İstihdam (000)

22068

22108

23195

İşsiz (000)

2502

3429

2971

İşgücüne katılma oranı (%)

48,3

49,3

49,7

İstihdam oranı (%)

43,3

42,7

44,1

İşsizlik oranı (%)

10,2

13,4

11,4

Tarım dışı işsizlik oranı (%)

12,9

17

14,5

Genç nüfusta işsizlik oranı(1)(%)

19,7

23,5

21,1

İşgücüne dahil olmayanlar (000)

26 346

26 252

26 478

TUİK
2008 verilerinin de eklendiği tabloya göre bakınca 2008 yılında 2 milyon 502 bin olan işsiz sayısı şu an 2 milyon 971 bin civarında, oransal olarak söylersek; 2008 yılında yüzde 10.2 olan işsizlik oranı 2010 yılında yüzde 11.4’e çıkmış durumda. Rakamlar işsiz sayısının kriz öncesindeki dönemden hala kötü bir noktada olduğunu gösteriyor. “İşsiz sayımız 2 yıl öncesi ile karşılaştırdığımızda yüzde 19 fazla. Bunun anlamı 2 yıl öncesindeki her beş işsize bir kişinin dahil olmasıdır. İşsizler ordusuna katılan kişi sayısı ise yine aynı döneme göre 469 bin oldu.” (1)
RESMİYETDE BÖYLE, PEKİ GERÇEKTE ?..
TUİK kaynaklı resmi verilere göre yüzde 11,4 olan işsizlik oranı, değerlendirmeye alınmayan birçok faktörden yalıtılmış bir şekilde hesaplanan bir orandır. Fakat iş aramaktan umudunu kaybetmiş olup veya başka sebeplerden dolayı iş aramayan ve işsiz sayılmayan şu an 1 milyon 885 bincivarında olan insanı da işsizler ordusunun içine katarsak gerçek işsizlik oranının yüzde 17.4’e çıktığını görmekteyiz. Bir diğer faktör olan çeşitli nedenlerle tam zamanlı çalışamayanlardan oluşan, eksik istihdam sayılarını da ilave ettiğimizde bu oran daha da artarak yüzde 21,6’yı buluyor.(2)
Yaptığı işten dolayı herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşuna kayıtlı olmayanların(yani kayıt dışı istihdam) oranı da yüzde 44.8 olarak gerçekleşmiştir. Rakamsal olarak ifade edersek 10 milyon 383 bin kişi hiçbir sosyal güvencesi olmadan sağlıksız koşullarda ve yarınından umutsuz bir şekilde çalıştırılmaktadır.
Aziz Çelik’in 23.11.10 tarihli Birgün gazetesinde “GÜVENCESİZLİĞİN DANİSKASI GELİYOR” başlığıyla yayınlanan yazısında, hükümetin daha kamuoyuna açıklamadığı ve gizli tuttuğu “Ulusal İstihdam Stratejisinde Öngörülen Kanun Değişiklikleri” adlı taslakta öngörülen değişiklikleri açıklayarak bu taslağın neler getireceğine dair yorumlarda bulunuyor. Buna göre öngörülen değişiklikler arasında;
-Bölgesel asgari ücretin gerçekleştirilmesi,
-Asgari ücret sisteminde değişiklikler yapılarak 16 olan yaş sınırının 18’e çıkartılması,
-Taşeronlaştırma sisteminde değişiklikler yapılarak asıl iş yardımcı iş farkının ortadan kaldırılması ve her türlü işin alt işveren(taşeron) tarafından yapılabilir bir konuma getirilmesi vb.. değişiklikler yer alıyor.
NATO tarafından hazırlanan Türkiye’nin ev sahipliği yapacağı Füze Kalkanı Projesi’nin Lizbon’daki toplantıda üye ülkeler tarafından kabul edilmesiyle birlikteAmerikan emperyalizminin ileri bir karakolu olma görevini sağlamlaştıran AKP iktidarının çalışma ve iş yaşamındaki başarısız sınavı her haliyle gözler önünde! Neo-Liberal sistemin sadık bir uygulayıcısı olan AKP’nin iş yaşamında uygulatmakta olduğu esnek, güvencesiz ve taşeronlaştırmaya dayalı istihdam şeklinin bu yeni taslakla birlikte daha da sertleşeceği öngörülmektedir. Kitleler de halihazırda var olan ve daha da artacağı malum olan tepkileri doğru ve örgütlü bir şekilde mobilize ederek toplumsal muhalefet alanını genişletmekte bizim önümüzde duran en büyük görev olarak karşımızda duruyor.
(1,2) DİSK-AR 2010 AĞUSTOS AYI (TEMMUZ, AĞUSTOS, EYLÜL) DÖNEMİ İSTİHDAM RAPORU